Phác thảo Chiến lược Quốc gia chung sống an toàn với lũ lụt tại Huế

Triết lý nền tảng: Chuyển từ tư duy “chống lũ” sang “sống chung với lũ một cách thông minh và an toàn”. Coi nước lũ là một phần của hệ sinh thái và văn hóa Huế, cần được quản lý chứ không thể triệt tiêu.
[Kiến trúc sư – Quy hoạch gia Hồ Viết Vinh]

Bốn Trụ Cột Chiến Lược chính:

1. Trụ cột quy hoạch và hạ tầng thông minh

Mục tiêu: Kiến tạo một không gian sống có khả năng “co giãn” cùng với lũ.

• Phân vùng rủi ro lũ chi tiết:
  • Lập bản đồ ngập lụt chi tiết đến từng con phố, khu dân cư, dựa trên các kịch bản lũ khác nhau (10 năm, 20 năm, 50 năm, 100 năm).
  • Cấm xây dựng các công trình thiết yếu (bệnh viện, trường học, trung tâm cứu hộ) và khu dân cư mật độ cao trong vùng lũ trũng, sâu.
  • Quy hoạch các “vùng đệm”, “không gian xanh thấm nước” dọc theo sông Hương và các phụ lưu để nước lũ có chỗ tràn vào mà không gây hại cho đô thị.
• Phát triển hạ tầng “thuận thiên”:
  • Xây dựng “Thành phố bọt biển”: Thay thế bê tông hóa bằng các bề mặt thấm nước (vỉa hè thấm nước, công viên có hồ điều tiết). Khuyến khích các mái nhà xanh, hệ thống thu gom nước mưa.
  • Thiết kế kiến trúc thích ứng: Quy chuẩn xây dựng mới bắt buộc các công trình trong vùng ngập phải có tầng trệt “nổi” hoặc không gian kiên cố để chứa đồ, nâng cao nền nhà, sử dụng vật liệu chịu nước.
• Hạ tầng giao thông linh hoạt:
  • Phát triển hệ thống giao thông thủy nội đô (thuyền, phà) như một phương tiện chính thức trong mùa lũ.
  • Thiết kế các tuyến đường tránh lũ và cầu vượt lũ.

2. Trụ cột hệ thống cảnh báo sớm và ứng phó hiệu quả

Mục tiêu: Biến mọi người dân thành một “cảm biến” và một “chiến sĩ” cứu hộ tiềm năng.

• Hiện đại hóa công nghệ dự báo:
  • Lắp đặt mạng lưới trạm đo mưa, mực nước tự động theo thời gian thực.
  • Ứng dụng Trí tuệ Nhân tạo (AI) để phân tích dữ liệu và đưa ra dự báo chính xác hơn về thời điểm, quy mô và phạm vi ngập lụt.
• Truyền thông cảnh báo đa kênh, dễ hiểu:
  • Cảnh báo không chỉ nói “mưa bao nhiêu mm” mà phải mô tả cụ thể: “Đường Nguyễn Huệ sẽ ngập sâu 0.5m trong 3 giờ tới”, “Khu vực Gia Hội cần sơ tán trước 18h”.
  • Sử dụng SMS, ứng dụng di động, loa phát thanh, và mạng xã hội.
• Chuẩn bị ứng phó cộng đồng:
  • Thành lập và huấn luyện Đội phản ứng nhanh cấp phường/xã. Mỗi khu phố đều có lực lượng tại chỗ.
  • Xây dựng “Bản đồ an toàn cộng đồng”: Đánh dấu các điểm sơ tán an toàn, điểm có đất cao, lộ trình di chuyển an toàn trong mùa lũ.
  • Trang bị kỹ năng sống sót: Tổ chức các khóa huấn luyện cho người dân về cách di chuyển trong nước lũ, sơ cấp cứu, và sử dụng áo phao.

3. Trụ cột phát triển kinh tế – xã hội bền vững

Mục tiêu: Giảm thiểu thiệt hại kinh tế và đảm bảo an sinh xã hội trong mùa lũ.

• Bảo hiểm rủi ro thiên tai:
  • Nhà nước và các doanh nghiệp cùng phát triển các gói bảo hiểm lũ lụt phổ cập và có hỗ trợ cho nhà cửa, phương tiện và tài sản của người dân, đặc biệt là các hộ kinh doanh nhỏ.
  • Biến gánh nặng cứu trợ sau lũ thành một cơ chế chia sẻ rủi ro chủ động từ trước.
• Chuyển đổi mô hình sinh kế:
  • Khuyến khích các mô hình kinh doanh, nông nghiệp có thể thích ứng hoặc tận dụng mùa lũ (du lịch sinh thái mùa nước nổi, nuôi trồng thủy sản theo mùa vụ).
  • Hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng kế hoạch kinh doanh mùa lũ: chủ động dự trữ hàng hóa, nâng cao kho bãi, chuyển đổi hình thức kinh doanh trực tuyến tạm thời.

4. Trụ cột nâng cao nhận thức và văn hoá ứng phó

Mục tiêu: Hình thành “GEN sống chung với lũ” trong mỗi người dân và trong cộng đồng.

• Tích hợp giáo dục vào nhà trường:
  • Đưa kiến thức về lũ lụt, kỹ năng ứng phó và ý thức “thuận thiên” vào chương trình giảng dạy chính khóa từ cấp tiểu học tại Huế.
  • Tổ chức diễn tập phòng chống lũ lụt định kỳ trong trường học.
• Xây dựng văn hóa “Thuận Thiên”:
  • Tuyên truyền để người dân hiểu rõ “Sống ở Huế là phải biết bơi, biết dự trữ lương thực, và có kế hoạch di chuyển khi có lũ”.
  • Vận động người dân không xả rác ra sông ngòi để tránh tắc nghẽn dòng chảy.

Cơ chế thực thi và giám sát

• Thành lập Ban Chỉ đạo Quốc gia về Thích ứng với Lũ lụt tại Miền Trung, do một Phó Thủ tướng đứng đầu, với sự tham gia của các Bộ, ngành và chính quyền Thành phố Huế.
• Ưu tiên ngân sách trung hạn và dài hạn cho chiến lược này, kết hợp với kêu gọi vốn ODA và đầu tư tư nhân vào các dự án hạ tầng thích ứng.
• Xây dựng cơ chế giám sát và đánh giá độc lập, công khai minh bạch tiến độ và hiệu quả của các dự án.

Kết luận: Chiến lược này không phải là một giấc mơ viển vông, mà là một lộ trình cần thiết để biến Huế từ một “nạn nhân” của lũ lụt trở thành một hình mẫu về “Thành phố Phục hồi” (Resilient City) – nơi con người và thiên nhiên cùng nhau tồn tại và phát triển bền vững.

AI ngày càng trở thành trí tuệ siêu việt và con người ngày càng phụ thuộc vào máy móc. Khủng hoảng hiện sinh đang đẩy chúng ta vào chân tường với những câu hỏi day dứt về tính nhân văn trong cuộc sống. Là một kiến trúc sư, Tôi đang đối diện với chính bản thể của mình để trả lời cho câu hỏi cốt lõi:

Để trả lời, Tôi phải trầm mình vào thực thể cuộc sống, để thân xác sống động của mình hòa quyện vào thế giới hiện tượng – nơi ánh nắng, gió thoảng, mùi đất ẩm, sự mát lạnh của đá và tiếng lá xào xạc không còn là đối tượng quan sát từ xa, mà trở thành sự giao thoa (chiasm) đảo ngược: tôi chạm vào thế giới, và thế giới chạm lại vào tôi. Chỉ khi đôi tay không chỉ lướt trên bàn phím mà còn thực sự xúc chạm trực tiếp với ánh mặt trời, với vỏ cây thô ráp, với hơi thở của không gian, thì bản năng nguyên thủy mới được đánh thức. Kiến trúc chân chính không phải là hình khối trừu tượng hay mô phỏng kỹ thuật số; nó là nghệ thuật của sự hiện diện vật lý (embodiment), nơi thân xác con người trở thành phương tiện để cảm nhận sự dịch chuyển. Trong sự hỗn độn ấy, con người không còn là chủ thể tách biệt quan sát thế giới như đối tượng, mà là một phần của sự sống – nơi cảm nhận và cái được cảm nhận đan xen, không thể phân định. Chính sự gắn kết giác quan đa chiều này – haptic (xúc giác), olfactory (khứu giác), auditory (thính giác), cùng với thị giác – mới giúp chúng ta lấy lại sự cân bằng giữa thế giới ảo và thế giới thực, giữa bàn phím lạnh lẽo và hơi ấm của thiên nhiên.

KTS. Hồ Viết Vinh. 260112

Vinhho Biography
Ho Viet Vinh is a Vietnamese architect who graduated with a Bachelor of Architecture degree in 1995 from the University of Architecture Ho Chi Minh City, Vietnam, where he received an award for creative design in his final year. He is a Registered Architect in Vietnam, a Registered Urban Planner in Ho Chi Minh City, and a member of the Association of Architects and Urban Planners of Vietnam.
Vinh’s career began in 1995 with participation in several design competitions in Ho Chi Minh City. That same year, he became a lecturer in the Urban Planning Department at the University of Architecture.
In 1998, he won second prize in the international competition organized by the Summer Workshop of Cergy-Pontoise, France, with the theme “Ho Chi Minh City and the Saigon River.”
In 2005, he was awarded a special prize in another international competition by the Summer Workshop of Cergy-Pontoise, France, for his project “Can Gio Emotional City.”
In 2010, he participated in the U.S. International Visitor Leadership Program (IVLP) focusing on Sustainable Urban Planning.
In 2015, Vinh was selected by the Lebadang Creative Foundation to design the Lebadang Memory Space Museum in Hue. During this time, he also became the Director of the Fund.

Established by the Hui-Bon-Hoa Company (owned by a Chinese-Vietnamese businessman known as Uncle Hoa), the hotel is located at the corner of Catinat Street (now Dong Khoi Street) and Quai de Belgique Street (now Ton Duc Thang Street). Designed in the popular baroque architectural style of the time, the hotel became one of Saigon’s most elegant and impressive buildings upon its completion in 1925.
The Majestic initially had three stories and 44 bedrooms, as per the original design by a French architect. In 1948, the Indochina Tourism and Exhibition Department, led by the Frenchman Franchini Mathieu, purchased the ground and first floors of the hotel and leased 44 rooms for 30 years.
The hotel was officially rated as a five-star establishment in 2007. In July 2011, construction began on two new towers along Nguyen Hue Street, adding 353 rooms to the hotel.
However, over time, the usage of the space and the integration of modern equipment have diminished the building’s original value. The goal of the redesign and renovation is to restore its luxury and evoke the essence of the famous Indochinese architectural style, reminiscent of old Saigon.

The Concept for the Thu Thiem Master Plan envisions a lush peninsula of trees and waterways. Its urban spatial morphology is designed to achieve a balanced scale, harmonizing with the existing urban fabric. The central square is seamlessly connected by canals, directing water flows through the wetland forest. Along the banks of the Saigon River, open parks create a buffer that bridges the high-density urban spaces on the river’s west side.

The master plan for the Thu Thiem New Urban Center triumphed over 29 competing proposals (14 international and 15 Vietnamese) to earn high acclaim. The selected plan, originally proposed by SASAKI Inc., incorporated additional ideas during the detailed planning stage.
The selection committee, comprising renowned domestic and international urban experts, included figures such as Professor John Lang from New South Wales, Professor William S.W. Lim from Singapore, Professor Nguyen The Ba, and Professor Nguyen Manh Thu.

Type
Urban Planning
Year
2003
Area
730 hectares
Location
District 2, Ho Chi Minh City
Team
Professor Nguyen Trong Hoa
Master of Urban plannning Ho Viet Vinh

The Zen garden embodies the essence of nature, situated within a coniferous forest, where it bathes in the morning sunlight and is immersed in the cool breeze of the nearby beach. Visitors move freely within its open space, unbound by fixed positions or traditional frames of reference.
Movement transcends notions of interior and exterior, high and low. Heaven and earth, plants, flowers, and humans merge into one harmonious whole, where every step resonates with the breath of the pure land.

Điều này có nghĩa rằng nếu bạn chưa đủ thời gian để nghĩ suy thật sâu, thật tường tận vấn đề thì lời nói sẽ hời hợt, nông cạn và thiếu sức thuyết phục. Trong ngạn ngữ Việt cũng có câu: “uốn lưỡi bảy lần trước khi nói” là vậy! Cuộc sống gấp gáp, nhịp đập cuồng quay tác động làm cho ta cũng đảo điên theo sự trôi lăn.
Vậy im lặng là ngồi im mặc cho cuộc đời kéo trôi hay sao?
Không hề!
Diễn dịch theo ngôn ngữ đạo là “im lặng hùng tráng”, tịnh khẩu để thân tâm tập trung khai mở năng lượng tuệ, chiếu kiến để thấu đạt vấn đề. Sau khi quán được bản chất sự vật, hiện tượng ta sẽ dễ dàng hiểu và minh giải được căn nguyên của nó. Từ đó ngôn từ của ta sẽ chuyên chở được đầy đủ thể, tướng và dụng để lời nói trở nên có phẩm chất. Ông bà ta thường chê những lời nói “sáo rỗng” nghĩa là không có phẩm chất, chỉ là đùa vui vậy thôi.
Để im lặng đạt đến sự hùng tráng mà không phải câm lặng là cả một quá trình tu thân và hiểu đạo. Người tu thân phải buông bỏ được tà kiến để thấy được tánh không của vạn pháp mà ngay cả thân và tâm ta cũng do duyên hợp nên bản tánh là không, giả danh và hư dối.
Thấy được như vậy thì ta sẽ hoà làm một với vấn đề mà ta muốn biết nên ta sẽ hiểu nó như nó đã là. Khi đó ta sẽ thông đạt thực tướng để nói những điều nên nói và những điều nên im lặng.

Hồ Viết Vinh.15012026

Project:
U Minh Thuong National Forest Ecological Experience Area
Location:
U Minh Thuong district, Kien Giang province
Area:
19,819 hectares
Services:
Urban planning, Architecture, Interior
Status:
Approved the detailed planning project at scale 1/500, 2019
Approved the project investment for the construction, 2020
Under construction
Team:
HVV architect and partners – CREA

Characteristics
This is the former Provincial Party Committee Headquarter during the anti-American war, aimed at educating younger generations about revolutionary traditions and honoring the ecological and aesthetic values of U Minh Thuong National Forest in Kien Giang Province.

Design Principles

1. Respect the existing landscape characteristics while creating diverse spatial arrangements to accommodate the various functions of the overall project.
2. Inherit the cultural heritage values of Southern Vietnam through the development of a resort area that harmonizes local cultural elements with the natural landscape.
3. Ensure vibrancy throughout the overall spatial design, maintaining solemnity in the central area while providing privacy and seclusion for functional areas such as eco-experience resorts, recreational areas, and spaces for outdoor activities reflecting Southern Vietnamese lifestyles.
4. Protect the environmental landscape by preserving the existing ecological scenery, employing on-site earthworks, and utilizing local materials.

The waterscape of the living complex in the Mekong Delta beautifully embodies the harmony between architecture and nature. Drawing inspiration from the region’s rich waterway traditions, the design integrates fluid forms and organic materials that reflect the surrounding landscapes. The layout, with its interconnected waterways and lush greenery, fosters a sense of tranquility and connection to the environment. Each villa, positioned to maximize views of the water, invites natural light and breezes, enhancing the sensory experience. This approach not only celebrates local culture but also promotes sustainable living, making the project a poignant example of emotional architecture in contemporary design.

“Whispers of ephemeral beauty, a tranquil moment captured in the chaos of existence. Shades of yellow and brown morph together, cradling hints of white and red, embodying the fleeting glimmer of life. Amidst this tumultuous beauty, the painting proposes a reflection on the essence of “sparkle” – not as mere glitz, but as a profound glitter of existence, intricate dance of light and shadow, beauty and decay.”

Ho Viet Vinh