“A silent ode to the beauty of existence, portraying the sublime interplay of light and shadow that dances within the human soul. It is an invitation to wander through the corridors of one’s own soul, amidst the rain of introspection and the elusive sunsets of desires.”

Ho Viet Vinh

Maison des Marais embodies the ethereal dance between the tangible and the intangible. The structure, elevated on stilts, mirrors itself in the serene waters, creating a dialogue with the reflections that blur the boundary between reality and illusion. The thatched roof and wooden textures harmonize with the surrounding marshland, evoking a sense of timelessness and serenity. This architectural poetry captures the essence of nature’s abstraction, where each element, seen and unseen, contributes to a symphony of spatial resonance, reflecting the invisible threads that weave through the fabric of existence.

Tôi không nhớ chính xác lần đầu tiên mình xem Rêu không phải là rêu mà là nhân chứng của thời gian và nơi chốn tự bao giờ? Có lẽ đó là một buổi sáng sớm khi sương còn đọng trên những phiến đá bên bờ suối. Hoặc có thể là một buổi chiều mưa, khi những mảng rêu xanh mướt trải dài trên tường gạch cũ, như những vết tích của một thời đại đã ngủ quên.
Dù là lúc nào, Rêu vẫn luôn ở đó, lặng lẽ, trầm mặc, bám rễ vào thời gian theo cách riêng của nó.

Rêu không phải là cỏ cây, cũng không hoàn toàn là rong rêu trôi dạt theo dòng nước. Nó là một thực thể kỳ lạ, vừa nguyên sơ, vừa vĩnh cửu. Rêu không có rễ, nhưng lại bám chặt vào đá. Không có thân cành, nhưng lan rộng như một tấm thảm. Không có tiếng nói, nhưng lại kể những câu chuyện cổ xưa hơn bất cứ cuốn sách nào từng được viết ra.
Thế giới của Rêu là một vùng giao thoa giữa cái hữu hình và cái vô hình. Nếu nhìn từ xa, Rêu chỉ là một lớp xanh nhạt, một mảng màu lặng lẽ trên nền đá xám. Nhưng nếu cúi xuống thật gần, ta sẽ thấy một hệ sinh thái thu nhỏ, nơi những sợi tơ mềm mại vươn lên, đón lấy ánh sáng đầu ngày. Rêu không chỉ sống trong không gian – nó còn bám vào ký ức, len lỏi vào những vết nứt của thời gian.
Tôi gọi Rêu mang một diễn trình với tên gọi “biên niên sử”: một cuốn sách không cần giấy mực, nhưng lưu giữ được những gì đã qua. Một hạt rêu nhỏ bé có thể mang theo nó câu chuyện của hàng trăm năm. Nó lớn lên trên bề mặt những công trình cổ, trên đá núi, trên mái ngói, trên những phiến đường rêu phong của một thành phố cũ. Nó ghi lại dấu vết của từng cơn mưa, từng đợt nắng, từng trận gió mùa.
Và như thế, Rêu bước vào cuộc đời tôi như một chứng nhân lặng lẽ nhưng không thể nào lơ đãng. Cùng với Thời gian, Rêu tồn tại trong một vũ điệu chậm rãi, không màng đến sự hối hả của thế gian. Tôi trở thành người chứng kiến: không, đúng hơn là kẻ lang thang giữa những lớp ký ức thời gian mà Rêu lưu giữ, cố gắng hiểu những gì mà nó muốn nói.
Nhưng liệu Biên niên sử Rêu có thực sự là một câu chuyện thú vị? Hay chỉ là tôi đang cố gắng tìm kiếm ý nghĩa trong một thứ vốn dĩ vô ngôn?

Kiến trúc sư Hồ Viết Vinh, Huế 2025

AI ngày càng trở thành trí tuệ siêu việt và con người ngày càng phụ thuộc vào máy móc. Khủng hoảng hiện sinh đang đẩy chúng ta vào chân tường với những câu hỏi day dứt về tính nhân văn trong cuộc sống. Là một kiến trúc sư, Tôi đang đối diện với chính bản thể của mình để trả lời cho câu hỏi cốt lõi:

Liệu kiến trúc có còn khả năng dẫn dắt con người chạm vào bản thể tự nhiên, nguyên sơ của họ – thay vì chỉ chạm vào những bản sao hoàn hảo nhưng vô hồn của công nghệ?

Để trả lời, Tôi phải trầm mình vào thực thể cuộc sống, để thân xác sống động của mình hòa quyện vào thế giới hiện tượng – nơi ánh nắng, gió thoảng, mùi đất ẩm, sự mát lạnh của đá và tiếng lá xào xạc không còn là đối tượng quan sát từ xa, mà trở thành sự giao thoa (chiasm) đảo ngược: tôi chạm vào thế giới, và thế giới chạm lại vào tôi. Chỉ khi đôi tay không chỉ lướt trên bàn phím mà còn thực sự xúc chạm trực tiếp với ánh mặt trời, với vỏ cây thô ráp, với hơi thở của không gian, thì bản năng nguyên thủy mới được đánh thức. Kiến trúc chân chính không phải là hình khối trừu tượng hay mô phỏng kỹ thuật số; nó là nghệ thuật của sự hiện diện vật lý (embodiment), nơi thân xác con người trở thành phương tiện để cảm nhận sự dịch chuyển. Trong sự hỗn độn ấy, con người không còn là chủ thể tách biệt quan sát thế giới như đối tượng, mà là một phần của sự sống – nơi cảm nhận và cái được cảm nhận đan xen, không thể phân định. Chính sự gắn kết giác quan đa chiều này – haptic (xúc giác), olfactory (khứu giác), auditory (thính giác), cùng với thị giác – mới giúp chúng ta lấy lại sự cân bằng giữa thế giới ảo và thế giới thực, giữa bàn phím lạnh lẽo và hơi ấm của thiên nhiên.

KTS. Hồ Viết Vinh. 260112

“A delicate symphony of muted hues pirouettes in the ever-changing light. Its dance mirroring the soul’s ebb and flow, serving as a melancholic ode to time’s fleeting passage and life’s ephemeral beauty: a poignant reflection of existential drift.”

Ho Viet Vinh

Cơ duyên cho Tôi gặp và hóng chuyện với danh hoạ Hồ Hữu Thủ: là một trong những tên tuổi hàng đầu của nền mỹ thuật Việt Nam.
Thế giới nghệ thuật của ông là sự kết hợp độc đáo giữa các hình tượng quen thuộc: thiếu nữ – hoa sen – mảnh trăng. Những hình ảnh này không đơn thuần là miêu tả hiện thực, mà đã được chọn lọc và biến thành những biểu tượng mang vẻ đẹp tinh khiết, hồn nhiên trong một không gian vừa thực vừa siêu thực.

Ghé thăm triển lãm “Hội hoạ trừu tượng Cha và Con” tại TAA Gallery, Tôi như được gặp lại phong thái nho nhã pha lẫn minh triết nơi Ông.