Phác thảo Chiến lược Quốc gia chung sống an toàn với lũ lụt tại Huế

Triết lý nền tảng: Chuyển từ tư duy “chống lũ” sang “sống chung với lũ một cách thông minh và an toàn”. Coi nước lũ là một phần của hệ sinh thái và văn hóa Huế, cần được quản lý chứ không thể triệt tiêu.
[Kiến trúc sư – Quy hoạch gia Hồ Viết Vinh]

Bốn Trụ Cột Chiến Lược chính:

1. Trụ cột quy hoạch và hạ tầng thông minh

Mục tiêu: Kiến tạo một không gian sống có khả năng “co giãn” cùng với lũ.

• Phân vùng rủi ro lũ chi tiết:
  • Lập bản đồ ngập lụt chi tiết đến từng con phố, khu dân cư, dựa trên các kịch bản lũ khác nhau (10 năm, 20 năm, 50 năm, 100 năm).
  • Cấm xây dựng các công trình thiết yếu (bệnh viện, trường học, trung tâm cứu hộ) và khu dân cư mật độ cao trong vùng lũ trũng, sâu.
  • Quy hoạch các “vùng đệm”, “không gian xanh thấm nước” dọc theo sông Hương và các phụ lưu để nước lũ có chỗ tràn vào mà không gây hại cho đô thị.
• Phát triển hạ tầng “thuận thiên”:
  • Xây dựng “Thành phố bọt biển”: Thay thế bê tông hóa bằng các bề mặt thấm nước (vỉa hè thấm nước, công viên có hồ điều tiết). Khuyến khích các mái nhà xanh, hệ thống thu gom nước mưa.
  • Thiết kế kiến trúc thích ứng: Quy chuẩn xây dựng mới bắt buộc các công trình trong vùng ngập phải có tầng trệt “nổi” hoặc không gian kiên cố để chứa đồ, nâng cao nền nhà, sử dụng vật liệu chịu nước.
• Hạ tầng giao thông linh hoạt:
  • Phát triển hệ thống giao thông thủy nội đô (thuyền, phà) như một phương tiện chính thức trong mùa lũ.
  • Thiết kế các tuyến đường tránh lũ và cầu vượt lũ.

2. Trụ cột hệ thống cảnh báo sớm và ứng phó hiệu quả

Mục tiêu: Biến mọi người dân thành một “cảm biến” và một “chiến sĩ” cứu hộ tiềm năng.

• Hiện đại hóa công nghệ dự báo:
  • Lắp đặt mạng lưới trạm đo mưa, mực nước tự động theo thời gian thực.
  • Ứng dụng Trí tuệ Nhân tạo (AI) để phân tích dữ liệu và đưa ra dự báo chính xác hơn về thời điểm, quy mô và phạm vi ngập lụt.
• Truyền thông cảnh báo đa kênh, dễ hiểu:
  • Cảnh báo không chỉ nói “mưa bao nhiêu mm” mà phải mô tả cụ thể: “Đường Nguyễn Huệ sẽ ngập sâu 0.5m trong 3 giờ tới”, “Khu vực Gia Hội cần sơ tán trước 18h”.
  • Sử dụng SMS, ứng dụng di động, loa phát thanh, và mạng xã hội.
• Chuẩn bị ứng phó cộng đồng:
  • Thành lập và huấn luyện Đội phản ứng nhanh cấp phường/xã. Mỗi khu phố đều có lực lượng tại chỗ.
  • Xây dựng “Bản đồ an toàn cộng đồng”: Đánh dấu các điểm sơ tán an toàn, điểm có đất cao, lộ trình di chuyển an toàn trong mùa lũ.
  • Trang bị kỹ năng sống sót: Tổ chức các khóa huấn luyện cho người dân về cách di chuyển trong nước lũ, sơ cấp cứu, và sử dụng áo phao.

3. Trụ cột phát triển kinh tế – xã hội bền vững

Mục tiêu: Giảm thiểu thiệt hại kinh tế và đảm bảo an sinh xã hội trong mùa lũ.

• Bảo hiểm rủi ro thiên tai:
  • Nhà nước và các doanh nghiệp cùng phát triển các gói bảo hiểm lũ lụt phổ cập và có hỗ trợ cho nhà cửa, phương tiện và tài sản của người dân, đặc biệt là các hộ kinh doanh nhỏ.
  • Biến gánh nặng cứu trợ sau lũ thành một cơ chế chia sẻ rủi ro chủ động từ trước.
• Chuyển đổi mô hình sinh kế:
  • Khuyến khích các mô hình kinh doanh, nông nghiệp có thể thích ứng hoặc tận dụng mùa lũ (du lịch sinh thái mùa nước nổi, nuôi trồng thủy sản theo mùa vụ).
  • Hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng kế hoạch kinh doanh mùa lũ: chủ động dự trữ hàng hóa, nâng cao kho bãi, chuyển đổi hình thức kinh doanh trực tuyến tạm thời.

4. Trụ cột nâng cao nhận thức và văn hoá ứng phó

Mục tiêu: Hình thành “GEN sống chung với lũ” trong mỗi người dân và trong cộng đồng.

• Tích hợp giáo dục vào nhà trường:
  • Đưa kiến thức về lũ lụt, kỹ năng ứng phó và ý thức “thuận thiên” vào chương trình giảng dạy chính khóa từ cấp tiểu học tại Huế.
  • Tổ chức diễn tập phòng chống lũ lụt định kỳ trong trường học.
• Xây dựng văn hóa “Thuận Thiên”:
  • Tuyên truyền để người dân hiểu rõ “Sống ở Huế là phải biết bơi, biết dự trữ lương thực, và có kế hoạch di chuyển khi có lũ”.
  • Vận động người dân không xả rác ra sông ngòi để tránh tắc nghẽn dòng chảy.

Cơ chế thực thi và giám sát

• Thành lập Ban Chỉ đạo Quốc gia về Thích ứng với Lũ lụt tại Miền Trung, do một Phó Thủ tướng đứng đầu, với sự tham gia của các Bộ, ngành và chính quyền Thành phố Huế.
• Ưu tiên ngân sách trung hạn và dài hạn cho chiến lược này, kết hợp với kêu gọi vốn ODA và đầu tư tư nhân vào các dự án hạ tầng thích ứng.
• Xây dựng cơ chế giám sát và đánh giá độc lập, công khai minh bạch tiến độ và hiệu quả của các dự án.

Kết luận: Chiến lược này không phải là một giấc mơ viển vông, mà là một lộ trình cần thiết để biến Huế từ một “nạn nhân” của lũ lụt trở thành một hình mẫu về “Thành phố Phục hồi” (Resilient City) – nơi con người và thiên nhiên cùng nhau tồn tại và phát triển bền vững.

Vinhho Biography
Ho Viet Vinh is a Vietnamese architect who graduated with a Bachelor of Architecture degree in 1995 from the University of Architecture Ho Chi Minh City, Vietnam, where he received an award for creative design in his final year. He is a Registered Architect in Vietnam, a Registered Urban Planner in Ho Chi Minh City, and a member of the Association of Architects and Urban Planners of Vietnam.
Vinh’s career began in 1995 with participation in several design competitions in Ho Chi Minh City. That same year, he became a lecturer in the Urban Planning Department at the University of Architecture.
In 1998, he won second prize in the international competition organized by the Summer Workshop of Cergy-Pontoise, France, with the theme “Ho Chi Minh City and the Saigon River.”
In 2005, he was awarded a special prize in another international competition by the Summer Workshop of Cergy-Pontoise, France, for his project “Can Gio Emotional City.”
In 2010, he participated in the U.S. International Visitor Leadership Program (IVLP) focusing on Sustainable Urban Planning.
In 2015, Vinh was selected by the Lebadang Creative Foundation to design the Lebadang Memory Space Museum in Hue. During this time, he also became the Director of the Fund.

Bước đi trên thửa ruộng, một bên đang chín vàng và một bên tuổi mười sáu, lòng như bước vào một ngã rẽ thời gian. Vựa lúa đồng bằng không ngủ để mang thóc gạo đến các hải cảng, để chuyển đến nơi cần đến. Vậy mà nó không một khoảng lặng nghỉ ngơi giữa các mùa vụ để hồi sinh. Ngày xưa, người dân cho đất nghỉ sau các mùa vụ canh tác; thế mà giờ đây nó phải đầu tắt mặt tối, phải gồng gánh sức nặng của mưu sinh. Một khi không được nghỉ ngơi vào mùa nước tràn đồng thì đất sẽ suy kiệt do không ngậm được phù sa, cái thưở mùa nước nổi cả đồng bằng như vào một ngày hội lớn: sự tất bật tạm lắng lại để tiếng cười và tiếng thở của đất được rền vang và hồi phục. Giờ đây, đến mùa nước nổi, cánh đồng vẫn vậy, nước không tràn qua đê bao bảo vệ mùa vụ. Dòng phù sa được ví như dòng sữa mẹ nuôi dưỡng vùng Châu thổ thì giờ đây đã cuộn cuộn chảy ra biển tạo thành các cù lao, ụ nổi ngăn đường ra biển lớn.

Ruộng thức là trăn trở và tâm sự của một vùng châu thổ trù phú đất ngậm phù sa một thời.

KTS. Hồ Viết Vinh

The goal is to enhance connectivity between Can Gio and neighboring provinces, particularly Vung Tau. As Ho Chi Minh City continues to expand, the demand for infrastructure grows, posing potential risks to Can Gio’s ecological integrity. Special attention is given to strengthening links with the nearby beach resort of Vung Tau, initially through a speedboat network and eventually with the proposed construction of an undersea tunnel.
While the jury found the tunnel proposal highly debatable, they acknowledged that the previously approved masterplan lacked adequate provisions for improving these connections. Team 4 prioritized these links, making them a central focus of their proposal.

Another key aspect of the development proposed by the team is the diversification of tourism activities. These could range from walking or boating excursions through the mangroves to farm visits, beach activities, and trips to nearby provinces made more accessible through the improved transportation links.
The team also presented a project to reclaim land and create two artificial islands off the coast at the eastern and western ends. These islands are envisioned as hubs for diverse tourism activities, offering unique experiences to visitors.

Achieving these objectives will require significant improvements to infrastructure. A high-speed transportation system must be implemented in a way that respects the environment and minimizes pollution, bringing Can Gio closer to nearby development areas.
Freshwater supply is critical for both residents and tourists. A sustainable water collection and recycling system should be established to optimize this valuable resource while preventing water pollution.
The construction of eco-houses will help balance the infrastructural development, ensuring harmony with the natural surroundings. Additionally, all other modes of transportation within the area will be designed to be environmentally friendly.

The project seeks to enhance the quality of life for the residents of Can Gio. This will be accomplished by preserving and upgrading traditional activities such as farming and those along the beach.
Locals will be encouraged to participate in service, trade, and production activities to meet the demands of tourism while maintaining their cultural heritage. Traditional practices will be promoted, enabling those living in the forest, on the beach, or along the river to share their unique ways of life.
Additionally, numerous public spaces and recreational activities will be developed, fostering leisure and entertainment opportunities for both residents and visitors.

The southern area of Can Gio along the beach will be developed with a focus on preserving the connections between the forest and the sea. Six key axes will serve as the foundation for these links: an agricultural production axis, a commercial axis, a festival axis, a handicraft village axis, a traditional market axis, and a public space axis.
This approach ensures that development respects the natural and cultural heritage of the region while creating vibrant and functional spaces for both residents and visitors.

The ultimate aim of this proposal is to evoke and enrich people’s senses and emotions, creating an “emotional city”. Both visitors and locals will be immersed in a symphony of sensory experiences:
They will listen to the soothing sounds of the forest and the rhythmic waves of the beach. They will marvel at breathtaking views of the sea and lush forests, swim in the waves, and feel the textures of the forest’s natural wonders.
The air will carry the refreshing scent of the sea, mingling with the intricate fragrances of the mangrove. They will savor the local flavors, from seafood harvested from the river and sea to traditional delicacies.
Beyond these sensory delights, their emotions will be further deepened by the rich history, vibrant culture, and timeless traditions of Can Gio, making every moment a journey of discovery and connection.

Team 4

• Ho Viet Vinh – Leader Architect, Urban Planner
• Pham Phu Cuong – Architect
• Nguyen Hong Minh – Architect
• Hoang Anh Tu – Architect, Urban Planner
• Pham Anh Tuan – Architect, Urban Planner
• Nguyen Anh Tuan – Architect, Landscape Architect

Team 4, comprised entirely of Vietnamese professionals and led by Architect Ho Viet Vinh, brought a profound vision for the future of Can Gio. The team outlined a series of key objectives, including the preservation of the mangrove ecosystem—both its core and transitional areas—the optimization and development of local production activities, and the protection of water resources from pollution originating from the Saigon-Dong Nai River and the sea.
For their insightful and forward-thinking approach, Team 4 awarded a special mention from the Workshops of Cergy-Pontoise.

For generations, the wood carving craftsmanship of Hue carpenters has been etched into history. Intricate embossed patterns on armrests, beams, arches, and panels reveal the profound artistry embedded within each wood grain.
The touch of the craftsman is incredibly refined. As the chisel glides along the wood grain to remove the excess, the shapes of phoenixes, flowers, and leaves emerge, filling the void with intricate beauty. The wooden panels are not merely decorative; the dual framing system creates overlapping layers, adding spatial depth and transforming physical boundaries into the perception of infinity.
These exquisite carvings have elevated Hue’s palaces, temples, pavilions, mausoleums, and traditional homes beyond mere material structures to the realm of emotional art. This mastery has earned them recognition as a UNESCO World Heritage.
The pride lies in the soul delicately carved by talented artisans from across the nation, each seeking to present their finest beauty to the Buddhas, Kings, and Ancestors.

Type
Garden house
Year
2012
Location
Thu Duc city
Team
Ho Viet Vinh
Duong Dinh Vinh

Phuoc Tich Ancient Village, established in 1470 during the reign of King Le Thanh Tong, lies 40 kilometers north of Hue, embraced by the gentle flow of the O Lau River. Within the village, 26 ancient wooden houses (nhà rường), each over a century old, stand as testaments to traditional craftsmanship. Among these, 12 houses are particularly esteemed for their architectural and artistic value. Additionally, the village is home to 12 water docks, iconic symbols of the rural charm of Hue.
Phuoc Tich pottery, renowned for its meticulous firing process in robust, high-temperature kilns, boasts exceptional durability—resistant to cracking and brittleness—while retaining heat and preserving flavors. The intricate designs etched into Phuoc Tich pottery are distinctive and refined, making them unmistakable among other ceramic products. Historically, Phuoc Tich pottery surpassed many renowned competitors to become the exclusive choice for the imperial court of Hue.
Today, the art of Phuoc Tich pottery is experiencing a revival, driven by passionate young artisans dedicated to preserving the traditional craft passed down through generations. Visitors to the ancient village can immerse themselves in its cultural heritage by participating in pottery-making workshops with local artisans, creating a memorable and hands-on connection to this timeless tradition.

HVV Architect & Partners embodies a vision where architecture resonates deeply with local heritage and the natural environment. All their design and construction projects are rooted in a commitment to authenticity, with a distinctive focus on using Phuoc Tich pottery as a core material.
Phuoc Tich pottery are not merely functional but carry the soul of Hue’s artisanal legacy. Their durability, natural hues, and fine craftsmanship make them a perfect medium for creating spaces that blend tradition with modernity. By incorporating the material, HVV Architect & Partners elevates local materials into architectural expressions that honor the past while embracing contemporary aesthetics.
Each project reflects a philosophy of harmonious living, where the choice of materials and design principles creates spaces that are sustainable, culturally enriched, and emotionally resonant. Visitors and occupants alike experience an intimate connection to Hue’s cultural identity through the timeless beauty of Phuoc Tich pottery, seamlessly integrated into innovative and inspiring architectural designs.
Through these efforts, HVV Architect & Partners not only showcases the versatility of traditional materials but also contributes to the preservation and celebration of Hue’s rich artistic heritage. This approach ensures that every building tells a story of place, people, and enduring craftsmanship.

A trail, vanishing into the deepest green at the far end of the Melaleuca forest.
None can tell for certain where it might lead, and yet it holds within itself a most singular charm and mystery.
How delicate is the line between flourishing and decay:
it is there that beauty reveals itself.

Rêu không phải là cỏ cây, cũng không hoàn toàn là rong rêu trôi dạt theo dòng nước. Nó là một thực thể kỳ lạ, vừa nguyên sơ, vừa vĩnh cửu. Rêu không có rễ, nhưng lại bám chặt vào đá. Không có thân cành, nhưng lan rộng như một tấm thảm. Không có tiếng nói, nhưng lại kể những câu chuyện cổ xưa hơn bất cứ cuốn sách nào từng được viết ra.
Thế giới của Rêu là một vùng giao thoa giữa cái hữu hình và cái vô hình. Nếu nhìn từ xa, Rêu chỉ là một lớp xanh nhạt, một mảng màu lặng lẽ trên nền đá xám. Nhưng nếu cúi xuống thật gần, ta sẽ thấy một hệ sinh thái thu nhỏ, nơi những sợi tơ mềm mại vươn lên, đón lấy ánh sáng đầu ngày. Rêu không chỉ sống trong không gian – nó còn bám vào ký ức, len lỏi vào những vết nứt của thời gian.
Tôi gọi Rêu mang một diễn trình với tên gọi “biên niên sử”: một cuốn sách không cần giấy mực, nhưng lưu giữ được những gì đã qua. Một hạt rêu nhỏ bé có thể mang theo nó câu chuyện của hàng trăm năm. Nó lớn lên trên bề mặt những công trình cổ, trên đá núi, trên mái ngói, trên những phiến đường rêu phong của một thành phố cũ. Nó ghi lại dấu vết của từng cơn mưa, từng đợt nắng, từng trận gió mùa.
Và như thế, Rêu bước vào cuộc đời tôi như một chứng nhân lặng lẽ nhưng không thể nào lơ đãng. Cùng với Thời gian, Rêu tồn tại trong một vũ điệu chậm rãi, không màng đến sự hối hả của thế gian. Tôi trở thành người chứng kiến: không, đúng hơn là kẻ lang thang giữa những lớp ký ức thời gian mà Rêu lưu giữ, cố gắng hiểu những gì mà nó muốn nói.
Nhưng liệu Biên niên sử Rêu có thực sự là một câu chuyện thú vị? Hay chỉ là tôi đang cố gắng tìm kiếm ý nghĩa trong một thứ vốn dĩ vô ngôn?

Kiến trúc sư Hồ Viết Vinh, Huế 2025